Hızlı Okuma Testi
Hızlı okuma, gözün hareketini hızlandırarak beynin zaten sahip olduğu işleme kapasitesine yetişmesini sağlar. Sonuçta aynı dakikada çok daha fazla kelimeyi, anlamını kaybetmeden okursunuz.
Burada sık karışan bir nokta var: kelimeleri yalnızca hızlı geçmek okumak değildir. Gerçek beceri, kelimeleri hem hızlı görüp hem de eşzamanlı olarak anlamaktan geçer; ikisi birlikte yürümezse hız bir işe yaramaz.
Bu dengeyi tek başına kurmak çoğu kişi için zorlu bir süreçtir. Doğru tekniği oturtmak isteyenlerin hızlı okuma kurslarından destek alması en sağlıklı yoldur.
Hızlı okuma testleri iki şeyi birden ölçer: dakikada kaç kelime okuduğunuzu ve o kelimelerin yüzde kaçını gerçekten anladığınızı. Aşağıda bu ölçümün nasıl işlediğini adım adım göreceksiniz.
Sitemizdeki örnek uygulamalarla okuma hızınızı hemen deneyebilirsiniz.
Hızlı Okuma Örnek Hikaye Testi
Size yaklaşık 1000 kelimelik bir metin sunulur; metnin kısa ya da uzun olması fark etmez, çünkü sonuç her zaman bir dakikalık birime göre hesaplanır.
Sizden bu metni elinizden geldiğince hızlı okumanız, üstelik okurken anlamanız beklenir. Bir dakika dolduğunda kaç kelimeye ulaştığınız kaydedilir. Hemen ardından ikinci aşamaya geçilir: metinle ilgili sorularla konuyu ne ölçüde kavradığınız sınanır.
Cevaplarınızdan yola çıkılarak anlama düzeyiniz yüzde olarak çıkarılır. Böylece tek bir testte hem okuma hızınız hem de anlama oranınız birlikte ortaya konur.
Hız Testi Bilgisayar ile Kitapta Farklı Sonuçlar Verir mi?
Ekran üzerinden yapılan testlerin gerçek performansı tam yansıtmadığı görülmüştür. Bilgisayar ekranında okuyanların yaklaşık %20 daha düşük sonuç alması nedeniyle, ölçümün baskılı metin üzerinden yapılmasının daha güvenilir olduğu kabul edilir.
Resmi hızlı okuma şampiyonaları da tam bu yüzden kâğıt kitap üzerinden düzenlenir.
Hızlı Okuma Hız Testi Değerlendirmesi
Dakikada 160 kelimenin altında kalıyorsanız oldukça yavaş okuyorsunuz demektir. 350 ile 800 kelime aralığı hızlı okuyucu sınırıdır; 800 ile 1300 arasına çıkıyorsanız gerçekten çok hızlı bir okuyucusunuz.
Türkiye'nin okuma hızı ortalaması 160 ila 220 kelime bandındadır. Testi sitemiz üzerinden yapabilirsiniz; başlamadan önce dikkatinizi toplamaya özen gösterin. Rahatsız edilmeyeceğiniz sessiz bir köşeye çekilin ve gerçekten elinizden gelenin en iyisini ortaya koyun.
Ölçümü kitaptan yapacaksanız başlangıç noktanızı işaretleyin ve süreyi dikkatle tutun. Test bittiğinde aldığınız sonucu hem sitemizdeki skalayla hem de bu yazıdaki değerlerle kıyaslayabilirsiniz.
Testi tamamladıysanız, şimdi sonuçların ne anlama geldiğine bakalım.
Hızlı Okuma Testi Sonuç Skalası
Hızlı okuyor muyum? Ne kadar hızlı okuyorum? Bu soruların net karşılığını aşağıdaki sonuç skalasında bulacaksınız.
- Dakikada 80 kelime altı: Okuma-yazma güçlüğü çekenler veya aşırı yavaş okuyanlar bu sınıfa girer; bilinen en düşük okuma hızıdır.
- Dakikada 80–160 kelime: Oldukça yavaş bir tempo. Genellikle odaklanma güçlüğü görülür ve okunanı kavramak zorlaşır.
- Dakikada 160–220 kelime: Bu aralıktaysanız tam Türkiye ortalamasındasınız. Ülkemizde tempo görece düşük olduğundan, batı toplumlarının ortalaması bizden 40–50 kelime öndedir.
- Dakikada 220–320 kelime: Avrupa ülkelerinin ortalamasını yakalamışsınız demektir. Düzenli bir eğitimle hızlı okuma şampiyonalarına dahi aday olabilirsiniz.
- Dakikada 320–500 kelime: Ortalamanın belirgin biçimde üzerindesiniz. Bu seviyedekiler iyi bir yoğunlaşma alışkanlığına sahiptir; eğitimle bu potansiyeli ileri taşımanızı öneririz.
- Dakikada 500–800 kelime: Hızlı okuma eğitimi almış birinin tipik bandıdır. Okuduğunu kavrayan, iyi odaklanan ve görme alanını genişletmiş bir kişinin değerleri buraya oturur.
- Dakikada 800–1300 kelime: Fotografik okuma yapabiliyorsunuz. Bu temposunda beyin gözün hızına her zaman yetişemediği için zaman zaman anlama kaybı olabilir; yine de bu en üst seviyedir. 1300 kelimenin ötesi fiziksel ve bilişsel olarak mümkün sayılmaz.
Hızlı Okumayı Geliştirme
Kendinizi test ettiyseniz büyük olasılıkla dakikada 200 ile 300 kelime arasında bir sonuç almışsınızdır. Bu, Türkiye ortalamasına denk düşer ve geliştirmek için yapabileceğiniz pek çok şey vardır.
Öncelikle okuma tekniklerini öğrenmek temponuzu yukarı çeker. Düzenli göz egzersizleriyle hem göz kaslarınızı güçlendirir hem de görme alanınızı genişletirsiniz. Nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız, bu pratikleri yönlendiren bir hızlı okuma programından yararlanabilirsiniz.
Ayrıca ayrı bir test indirmenize gerek kalmaz; bu programların içinde ölçüm aracı zaten yer alır. Şimdi testten sonra atılacak somut adımlara geçelim.
Hızlı Okumaya Hazırlanma
Hızlı okumanın ilk koşulu, buna gerçekten istekli olmaktır. Kendinize sakin bir okuma ortamı kurun ve zihninizi meşgul eden konuları kısa bir süreliğine bir kenara bırakın.
Çünkü başka şeylerle dolu bir beyin hızlı okuyamaz. Bu yüzden net bir hedef koymak işe yarar; örneğin “Okuma hızımı 1000 kelimeye çıkarıp şu kitabı şu kadar saatte bitireceğim” gibi somut bir cümle, çalışmanıza yön verir.
Kariyerinizde daha hızlı ilerlemek mi, yoksa sınava daha az çalışıp daha çok öğrenmek mi istiyorsunuz? Amacınız netse gerisi kolaylaşır. Çevrenizdeki dikkat dağıtıcıları ortadan kaldırın, yatar pozisyonda okumayın, uzanarak egzersiz yapmayın. Haftada bir kısa ölçümle gelişiminizi takip edin.
Tüm bu çalışmanın iki temel ekseni vardır: birincisi gözleri geliştirip aktif görme alanını genişletmek, ikincisi ise zihnin karar verme süreçlerini hızlandırmaktır.
Fotografik Okuma
Görme alanını genişletme
Fotografik okuma, bir bakışta iki üç kelimeyle yetinmemeyi gerektirir. Sıradan bir okuyucu tek bakışta 2-3 kelime alır; eğitim almış biri ise bütün bir satırı tek seferde görebilir.
Bu yüzden kursların en çok ağırlık verdiği konu gözün geliştirilmesidir. Bunun için çeşitli ölçüm ve egzersizler tasarlanmıştır. Aktif görme alanında daha fazla kelimeyi aynı anda görebilmek, ancak düzenli ve disiplinli bir çalışmayla mümkün olur.
Göz Egzersizleri
Göz egzersizleri, gözün sağa-sola ya da yukarı-aşağı hızla döndürülmesi ve aynı anda farklı noktalarda beliren kelimelerin okunması gibi temel hareketleri kapsar.
Göz aynı anda hem en sağa hem en sola odaklanamaz; ama merkeze baktığında iki kelimeyi birden algılayabilir. İlginç biçimde sinema perdelerinin 1950'lere kadar küçük kalıp sonradan bugünkü genişliğine ulaşması da bu görme mantığıyla ilgilidir.
Araştırmacılar gözün kenar görüşle de algıladığını ortaya koymuştur. Bunu kendiniz de sınayabilirsiniz: gökyüzüne bakarken bir yıldızı fark eder, doğrudan ona çevirdiğinizde ise çoğu zaman göremezsiniz.
Bunun nedeni gözün çevresel bölgesinin merkezden daha duyarlı olmasıdır; özellikle uzak mesafede bu fark belirginleşir. Gözü geliştirdikçe önce 4-5 kelimeyi, sonra bir iki cümleyi, nihayetinde tüm bir satırı tek bakışta yakalayabilirsiniz. İleri tekniklerle bu kapsam daha da genişler.
Nitekim deneyimli okuyucuların çoğu satırları tek tek izlemek yerine, metin üzerinde gözüyle S biçiminde hareketler çizerek aşağı iner. Böylece daha çok kelimeyi görüp anlamlı bir bütün halinde birleştirir.
Kelime Hazinesini Geliştirme
Okuma hızına katkı sağlayan bir başka etken de kelime dağarcığının genişlemesidir.
Ne kadar çok kelime bilirsek, metinde karşımıza çıkan tanıdık kelime oranı o denli artar. Tanıdık bir kelimeyi anlamlandırmak ise çok daha kısa sürer; bu da temponuzu fark ettirmeden yükseltir.
Hızlı Okuma Kursları
Tek başına yapılan çalışmalar bizi belli bir noktaya kadar taşır; asıl sıçrama için yapılandırılmış bir program gerekir. Bu aşamada hızlı okuma kurslarına yönelmek mantıklıdır, çünkü doğrudan yönlendirilen bir eğitimle aynı şeyleri çok daha kısa sürede oturtursunuz.